Do Dhleacht Stampa a oibriú amach

Faoiseamh i leith Comhdhlúthú Feirme

Foráiltear leis an Acht Airgeadais, 2017 d’fhaoiseamh ó Dhleacht Stampa agus ar a dtugtar Faoiseamh i leith Comhdhlúthú Feirme.

An ráta faoisimh ná 1% den tsuim inmhuirir agus baineann sé le haistrithe, bronntanais agus malartuithe.

Cén chaoi a gcáilítear don fhaoiseamh?

Ní mór duit a bheith i d’fheirmeoir, is é sin duine aonair nach gcaitheann níos lú ná 50% dá gcuid gnáthama i mbun feirmeoireachta. Má tá tú ag ceannach mar chomhúinéir, ní gá ach do dhuine agaibh a bheith in bhur bhfeirmeoir.

Ní mór talamh a dhíol agus talamh eile a cheannach chun do ghabháltas a chomhdhlúthú.  Ní mór duit an díol agus an ceannach a dhéanamh laistigh de 24 mí.

Féadfaidh tú an faoiseamh a éileamh chomh maith i gcás bronntanas agus malartuithe.

Ní mór deimhniú um chomhdhlúthú eisithe ag Teagasc a bheith agat.

Ní mór go mbeadh sé ar intinn agat, ar feadh tréimhse cúig bliana ar a laghad ón dáta a éilíonn tú an faoiseamh:

  • úinéireacht a choinneáil ar an talamh
  • agus
  • an talamh a úsáid le haghaidh feirmeoireachta

Ní mór an ionstraim (doiciméad i scríbhinn) a aistríonn an talamh uait (díolachán) a fhorghníomhú (sínithe, séalaithe nó an dá cheann):

  • ar 1 Eanáir 2018 nó dá éis
  • agus
  • roimh 31 Nollaig 2020.

Ní mór an ionstraim (doiciméad i scríbhinn) a aistríonn an talamh chugat (ceannachán) a fhorghníomhú:

  • ar 1 Eanáir 2018 nó dá éis
  • agus
  • roimh 31 Nollaig 2020.

Céard is brí le ‘talamh’?

Ciallaíonn ‘talamh’:

  • talamh talmhaíochta
  • talamh oiriúnach lena áitiú mar choillearnach ar bhonn tráchtála
  • agus
  • foirgnimh feirme a bhfuil a ngnéithe oiriúnach don talamh.

Níl fholaíonn ‘talamh’ tithe feirme ná talamh a áitítear le tithe den chineál sin, ach amháin má tá na tithe:

  • tréigthe
  • agus
  • neamhoiriúnach mar áit chónaithe do dhaoine.

Ní mór an talamh a bheith suite in Éirinn.

Céard is deimhniú um chomhdhlúthú ann?

Is deimhniú é seo a eisíonn Teagasc don fheirmeoir atá ag díol agus ag ceannach talún chun a ngabháltas a chomhdhlúthú.

Leis an deimhniú seo, déantar an méid seo:

  • aithnítear an talamh atá i gceist
  • aithnítear úinéirí na talún
  • agus
  • deimhnítear go bhfuil Teagasc sásta go bhfuil an díol agus ceannach chun críocha comhdhlúthaithe.

Cén chaoi lena bhfaighim deimhniú um chomhdhlúthú?

Ba chóir duit teagmháil a dhéanamh le d’oifig áitiúil de chuid Teagasc chun tuilleadh eolais a fháil.

Céard é an tsuim inmhuirir?

Tá an suim atá inmhuirir i leith Dleacht Stampa bunaithe ar an difríocht idir an praghas díola agus an praghas ceannaigh. Is é an praghas díola ná an praghas ar ar dhíol tú an talamh. Is é an praghas ceannaigh ná an praghas ar ar cheannaigh tú an talamh.

Sampla 1

Dhíol feirmeoir talamh ar €100,000 i mí Mheán Fómhair 2018 agus cheannaigh sé talamh ar €120,000 i mí an Mhárta 2019. Cáilíonn an feirmeoir don fhaoiseamh. Is é €20,000 an chomaoin inmhuirir don cheannach, is é sin an difríocht idir €120,000 agus €100,000.

Sampla 2

Dhíol feirmeoir talamh ar €150,000 i mí Dheireadh Fómhair 2018 agus cheannaigh sé talamh ar €100,000 i mí an Mheithimh 2019. Cáilíonn an feirmeoir don fhaoiseamh. Is é lúide €50,000 an chomaoin inmhuirir, is é sin an difríocht idir €100,000 agus €150,000. Ós rud é gur suim dhiúltach í an difríocht, níl dleacht stampa inmhuirir.

I gcás bronntanas nó malartú, tá an méid inmhuirir bunaithe ar an difríocht sa luach margaidh.

Cén chaoi lena n-éilítear an faoiseamh?

Braitheann an chaoi lena n-éilítear an faoiseamh ar céard a dhéanann tú ar dtús - talamh a dhíol nó talamh a cheannach.

Má dhíolann tú talamh agus ansin talamh a cheannach ina dhiaidh sin, féadtar an faoiseamh a éileamh ar do thuairisceán Dleachta Stampa do do cheannachán. Déantar é seo tríd an bhfaoiseamh a roghnú ó liosta na bhfaoiseamh ar an scáileán ‘Comaoin’ den tuairisceán. Ní mór duit an tsuim inmhuirir a chur isteach ar an tuairisceán chomh maith.

Sampla 1

Dhíol feirmeoir talamh ar €100,000 i mí Mheán Fómhair 2018 agus cheannaigh sé talamh ar €120,000 i mí an Mhárta 2019. Is é €20,000 an tsuim inmhuirir. Ní mór duit an €20,000 a chur isteach sa réimse ‘Comaoin’ ar an tuairisceán. Is é an dleacht stampa inmhuirir ná €200, is é sin 1% de €20,000.

Sampla 2

Dhíol feirmeoir talamh ar €150,000 i mí Dheireadh Fómhair 2018 agus cheannaigh sé talamh ar €100,000 i mí an Mheithimh 2019. Níl dleacht stampa inmhuirir. Ní mór duit náid a chur isteach sa réimse ‘Comaoin’ ar an tuairisceán.

Má cheannaíonn tú talamh agus ansin talamh a dhíol ina dhiaidh sin, ní fhéadtar an faoiseamh a éileamh ar an gceannachán. Nuair a dhíolann tú an talamh, áfach, féadtar iarratas a dhéanamh ar aisíocaíocht. Chun eolas a fháil ar an gcaoi lena ndéantar iarratas ar aisíocaíocht, féach Cén chaoi lena n-éilítear aisíocaíocht?.

An bhféadtar an fhaoiseamh a aisghlámadh?

Féadtar. Déantar an faoiseamh a aisghlámadh má dhéantar an talamh a dhiúscairt laistigh de chúig bliana ón dáta a rinneadh an t-éileamh ar an bhfaoiseamh

Ar aghaidh: Aistrithe idir céilí, páirtnéirí sibhialta nó comhchónaitheoirí