Ligean maoine

Cén chaoi a roghnaíonn tiarna talún cáin a ghearradh ar ligean?

Nuair a éilíonn tú aisíocaíocht an CBL a tabhaíodh ar mhaoin a fháil nó a fhorbairt, láimhseáiltear leat go bhfuil tú ag feidhmiú rogha tiarna talún cáin a ghearradh.

Nuair a ligeann tú do mhaoin, ní mór duit ceann amháin dá bhfuil a leanas a dhéanamh chun do rogha a dheimhniú cáin a ghearradh:

  • foráil i scríbhinn a chur san áireamh sa chomhaontú ligin maidir le cánachas an chíosa
  • cáipéis a eisiúint chuig an tionónta ina sonraítear go bhfuil CBL inmhuirir ar an ligean.

É sin nó breathnófar ar an rogha cáin a ghearradh amhail go bhfuil sé scortha.

Ar scor na rogha duit, beidh tú faoi réir coigeartú faoin Scéim Earraí Caipitiúla (SEC). Níl sé indéanta rogha an tiarna talún ar cháin a shiardhátú.

An bhféadfaidh tiarna talún rogha a dhéanamh cáin a ghearradh ar ligean maoine nuair a bhí ligin roimhe seo díolmhaithe? 

Féadfaidh. Féadfaidh tú rogha a dhéanamh cáin a ghearradh ar chíosanna den chineál seo: 

  • trí chomhaontú i scríbhinn a dhéanamh leis an tionónta (bíodh sé gur tionónta é atá ann cheana, nó tionónta nua) go mbeidh na cíosanna incháinithe
  • trí fhógra i scríbhinn a chur ar an tionónta sa chéill seo.  

Le héifeacht ó dháta an fhógra, beidh cíosanna ón maoin sin incháinithe. Féadfaidh sé go mbeidh tú i dteideal coigeartú faoin Scéim Earraí Caipitiúla (SEC) a dhéanamh i dtaca le CBL a tabhaíodh ar fháil nó ar fhorbairt na maoine (féach Scéim Earraí Caipitiúla (SEC) – coigeartuithe eile).

Ní fheidhmítear coigeartú dearfach faoin SEC nuair a fheidhmíonn tú rogha an tiarna talún cáin a ghearradh tar éis 1 Iúil 2008, i dtaca le maoin idirthréimhseach. Tá sé seo amhlaidh toisc nach bhfeidhmítear i gcás maoine idirthréimhseacha na forálacha sa SEC a bheadh ina gcúis le coigeartú den chineál sin. Níl sé indéanta rogha an tiarna talún ar cháin a shiardhátú. 

Ar aghaidh: An bhféadtar rogha tiarna talún cáin a ghearradh ar ligean a fheidhmiú i ngach cás?