Scéim Tabhartais Charthanúla

Cé a fhéadann an faoiseamh a éileamh?

Tabhartais ó dhaoine aonair

Nuair a thugann duine aonair tabhartas, is é an carthanas nó an comhlacht ceadaithe a éilíonn an faoiseamh cánach. Chun ligean don charthanas an faoiseamh a éileamh, ní mór duit ceann de na foirmeacha seo a leanas a chomhlánú agus a thabhairt don eagraíocht:

Má ligeann tú don charthanas an faoiseamh a éileamh, ní bheidh tú féin in ann aisíocaíocht a éileamh i leith na cánach céanna.

An faoiseamh ar thabhartais ó dhaoine aonair a ríomh

Ríomhtar an faoiseamh tríd an tabhartas a ollardú ag an ráta sonraithe. An ráta sonraithe reatha ná 31%. Tá míniú tugtha air seo sa sampla seo a leanas.

Sampla 1

Tugann Siubhán tabhartas €1,000 do chomhlacht ceadaithe in 2016. Féadfaidh an comhlacht ceadaithe aisíocaíocht i leith na cánach a d’íoc Siubhán a éileamh.

An ráta cánach ná 31%, ciallaíonn sé seo gurb ionann an tabhartas €1,000 agus 69% den tabhartas iomlán.

Chun an faoiseamh a ríomh, déantar an tabhartas iomlán a ollardú mar seo a leanas: (€1000/69) x 100 = €1449.27.

Is é tsuim an fhaoisimh a fhéadann an comhlacht ceadaithe a éileamh ná €449.27.

Nuair a bheidh an Deimhniú Buan nó Deimhniú Bliantúil comhlánaithe ag Siubhán, féadfaidh an comhlacht ceadaithe an aisíocaíocht a éileamh.

Ní fhéadann suim na haisíocaíochta a bheith níos mó ná an tsuim chánach a d’íoc an deontóir don bhliain chéanna. Mar sin, i sampla 1, murar íoc Siubhán ach €350 de cháin in 2016, is é uasmhéid na haisíocaíochta a fhéadann an comhlacht ceadaithe a éileamh ná €350.

Tabhartais ó chuideachtaí

Nuair a thugann cuideachta tabhartas do charthanas nó do chomhlacht ceadaithe, is é an chuideachta a éilíonn an faoiseamh. Níl aon socrú i leith ollardú i gceist sa chás seo.

An faoiseamh ar thabhartais ó chuideachtaí a ríomh

Sampla 2

Tugann Cuideachta X tabhartas €1,000 do chomhlacht ceadaithe in 2016. An ráta Cánach Corparáide ná 12.5%, mar sin is é an faoiseamh a fhéadann an chuideachta a éileamh ná €125 (€1,000 x 12.5%).

I sampla 2, baineann an comhlacht ceadaithe leas as €1,000 a fháil, ach is é an costas don chuideachta as an tabhartas a thabhairt ná €875 (€1,000 – €125). Ní gá don chuideachta ach an asbhaint chánach a éileamh i leith an tabhartais amhail gur costas trádála a bhí ann. 

Ar aghaidh: Cén chaoi a gcabhraíonn an deontóir le carthanas an faoiseamh a éileamh?